Gece Plağı (Night Guard) Nedir?
Gece plağı, uyku sırasında diş sıkma (bruksizm) ve diş gıcırdatma alışkanlığı olan bireyler için özel olarak hazırlanan, şeffaf veya yarı şeffaf bir ağız apareyidir. Dişlerin birbirine zarar vermesini engelleyerek diş minesini, dolguları, kaplamaları ve çene eklemini (temporomandibular eklem – TME) korur. Düzenli kullanım ile diş ve çene sağlığını korumaya yardımcı olur, uzun vadede konfor sağlar.
Night Guard Ne İşe Yarar?
Gece plağı, üst veya alt dişlere takılan kişiye özel bir apareydir ve dişlerin direkt temasını engelleyerek şu yapıları korur:
Bu sayede dişlerde aşınma, çatlak ve kırıkların yanı sıra çene eklemi kaynaklı ağrı ve rahatsızlıkların da önüne geçilir.
Kimler Gece Plağı Kullanmalıdır? (Kullanım Endikasyonları)
Gece plağı özellikle şu durumlarda önerilir:
Diş gıcırdatma (bruksizm)
Diş sıkma alışkanlığı
Sabahları çene yorgunluğu veya sertliği
Çene eklemi (TME) ağrıları ve sesleri (klik, krepitasyon)
Diş minesinde aşınma, çatlak veya kırıkların önlenmesi
Mevcut dolgu ve kaplamaların korunması
Bu şikâyetlerden bir veya birkaçına sahipseniz, diş hekiminiz gece plağı kullanımını önerebilir.
Gece Plağı Nasıl Yapılır?
Gece plağı, kişiye özel olarak şu adımlarla hazırlanır:
Muayene ve Değerlendirme
Diş hekimi; dişlerdeki aşınmaları, çatlakları, mevcut restorasyonları ve çene eklemini detaylı olarak değerlendirir. Gerekirse radyografik incelemeler yapılır.
Ölçü Alma
Üst ve alt çeneden hassas ölçüler alınır veya dijital tarama yapılır. Bu sayede plağın dişlere tam uyum sağlaması hedeflenir.
Laboratuvar Üretimi
Alınan ölçülere göre laboratuvarda, uygun sertlikte ve kalınlıkta kişiye özel gece plağı hazırlanır. Plağın hem dayanıklı hem de konforlu olması amaçlanır.
Uyum Kontrolü ve Bilgilendirme
Hazırlanan night guard ağızda denenir, gerekli görülen yerlerden ayarlamalar yapılır. Sonrasında kullanım süresi, takıp–çıkarma şekli ve temizlik önerileri ayrıntılı olarak anlatılır.
Gece Plağı Kullanımının Avantajları
Diş minesini aşınma ve kırıklara karşı korur
Dolgu, kuron ve laminaların ömrünü uzatır
Çene eklemi üzerindeki yükü azaltır
Çene ağrısı, baş ağrısı ve sabah sertliğini azaltmaya yardımcı olur
Uyku sırasında dişlere binen baskıyı düşürür
Konforlu ve estetik bir koruma sağlar, genellikle dışarıdan fark edilmez
Gece Plağı Nasıl Kullanılır ve Nasıl Temizlenir?
Gece plağından maksimum fayda görmek için düzenli kullanım ve doğru bakım önemlidir:
Plağı, diş hekiminizin önerdiği süre boyunca her gece kullanın
Her kullanım öncesi ve sonrası ılık suyla durulayın
Yumuşak bir fırça ile, aşındırıcı olmayan bir temizleyici kullanarak nazikçe fırçalayın
Sıcak sudan, kaynar sudan ve sert kimyasallardan kaçının (plağın deforme olmasına neden olabilir)
Kullanmadığınız zamanlarda, hava alabilen özel koruyucu kutusunda saklayın
Kontrol randevularında plağı mutlaka diş hekiminize gösterin; gerekirse ayarlamalar yapılabilir
Sık Sorulan Sorular
Gece plağı diş sıkmayı tamamen durdurur mu?
Gece plağı, diş sıkma ve gıcırdatma alışkanlığını ortadan kaldırmaz; ancak dişler, kaslar ve çene eklemi üzerindeki zararlı etkilerini önemli ölçüde azaltır. Altta yatan stres, uyku bozukluğu veya kapanış problemlerinin ayrıca değerlendirilmesi gerekebilir.
Gece plağına ne kadar sürede alışılır?
İlk günlerde ağızda yabancı bir cisim hissi olabilir, ancak çoğu kişi birkaç gece içinde gece plağına alışır. Rahatsızlık devam ederse, plağın ayarlanması için diş hekiminize başvurmanız gerekir.
Gece plağı ne kadar süre kullanılmalıdır?
Kullanım süresi kişinin alışkanlıklarına ve çene eklemi durumuna göre değişir. Genellikle uzun dönemli kullanım önerilir ve belirli aralıklarla diş hekimi kontrolleriyle değerlendirilir.
Gece plağı ağrı yapar mı?
Doğru şekilde hazırlanmış ve ayarlanmış bir gece plağı ağrı yapmamalıdır. Baskı veya ağrı hissederseniz, plağın yeniden ayarlanması gerekebilir.
Gece plağı ile ilgili ne zaman diş hekimine başvurmalıyım?
Ağrı, çatlama, kırılma, plağın gevşemesi veya uyumunun bozulması durumunda mutlaka diş hekiminize başvurmalısınız. Ayrıca düzenli kontrollerde plağın durumu değerlendirilmeli, gerekirse yenilenmelidir.
